Phó Tế Nguyễn Mạnh San


Trong nhiều năm qua chúng ta đă được
nghe nhiều và đọc nhiều về những câu chuyện thương tâm, tràn đầy
nước mắt về những vụ cô dâu người Việt lấy chồng người Đài Loan từ
Việt-Nam hoặc những cô dâu người Việt lấy chồng người Đại Hàn từ
Việt-Nam v.v…, mà người ta thường gọi tắt là những Cô Dâu Đài Loan
hoặc những Cô Dâu Đại Hàn và gần đây lại có thêm cô dâu Tân Gia Ba.
Hôm nay chúng tôi xin cống hiến đến đọc
giả hai câu chuyện t́nh cảm cũng khá thương tâm của 2 Việt kiều mang
quốc tịch Hoa Kỳ về Việt-Nam lấy vợ, nhưng nội dung của 2 câu chuyện
t́nh cảm này không đến nỗi làm cho đọc giả phải rơi lệ như những câu
chuyện Cô Dâu Đài Loan, Cô Dâu Đài Hàn hay Cô Dâu Tân Gia Ba, mà
chúng tôi xin tạm gọi tắt 2 câu chuyện này là những Chú Rể Việt
Kiều. Câu chuyện thứ nhất có liên hệ đến Đạo Luật Gia Đ́nh của Hoa
Kỳ (US Family Law), bao gồm luật ly dị (Divorce Law). Câu chuyện thứ
hai có liên hệ đến Luật Di Trú Hoa Kỳ (US Immigration Law) mà chúng
tôi sắp tŕnh bầy dưới đây, để chúng ta cùng nhau t́m hiểu thêm
những điều pháp lư mà nhiều người trong chúng ta có thể không để ư
tới, hoặc không muốn biết tới; chứ chúng tôi hoàn toàn không có ư
định bênh vực, phê phán hay chê trách những nhân vật chính trong 2
câu chuyện xẩy ra, có nội dung hoàn toàn khác biệt nhau như sau :
Ông Ron (tên Mỹ khi nhập tịch) 65
tuổi, vợ chết đă được hơn 6 năm, tất cả 3 người con đă lập gia đ́nh,
có 3 cháu nội và 2 cháu ngoại. Ngay khi vợ ông qua đời, mỗi gia đ́nh
người con đều nài nỉ mời ông về chung sống với con cháu của ông,
nhưng ông đều từ chối v́ sợ sự có mặt của ông sẽ gây phiền hà đến
đời sống riêng tư của mỗi gia đ́nh con cháu, nên ông vẫn quyết tâm
sống một ḿnh trong căn nhà chứa chan nhiều kỷ niệm hạnh phúc trong
nhiều năm với người vợ yêu quí nhất đời của ông, mà nay chỉ c̣n lại
ḿnh ông sống lẻ loi trong căn nhà vắng lạnh này.
V́
thấy Bố ḿnh sống cô đơn, không có ai săn sóc và lại mang trong
người 2 căn bệnh cao máu và tiểu đường, cộng thêm kém trí nhớ hay
quên, nên các con khuyến khích Bố đi về Việt-Nam lấy vợ, để có người
săn sóc Bố trong lúc tuổi đang xế chiều, có khi được Chúa gọi về với
Ngài bất th́nh ĺnh, lúc nào không hay biết. Ông
đồng ư chiều theo ư muốn của các con đi về Việt-Nam cưới vợ. Nhưng
trước tiên lấy vợ, ông cần phải suy nghĩ rất kỹ lưỡng là nên lấy vợ
già hay vợ trẻ, già là bao nhiêu tuổi mà trẻ là bao nhiêu tuổi? Ông
nhận thấy nếu lấy người chỉ kém ông vài tuổi từ 60 trở lên, th́ tuổi
này bắt đầu dễ bị ốm đau hoặc mang bệnh nan y qua kinh nghiệm đời
sống của các bạn ông và lấy vợ về như thế, chẳng ai săn sóc cho ai
được, mà chỉ làm khổ cho nhau, thà sống như ông thế này c̣n sướng
hơn. C̣n nếu lấy vợ trẻ quá th́ chẳng khác nào nuôi chim trong lồng
không có cửa đóng, khi chim mọc đủ lông đủ cánh, nó sẽ bay đi ra
khỏi lồng lúc nào không biết; hơn nữa con gái lớn nhất của ông đă 38
tuổi rồi, nếu lấy cô nào trẻ tuổi hơn con gái ông th́ coi sao được.
Suy đi tính lại kỹ càng, cuối cùng ông đă lấy cô vợ 45 tuổi, v́ ông
nghĩ rằng tuổi này vẫn c̣n khỏe mạnh, ít đau ốm, có thể săn sóc sức
khỏe của ông được và dù sao vợ ông vẫn lớn hơn con gái đầu ḷng của
ông tới 7 tuổi, các con ông sẽ không bị ngượng ngùng khi phải xưng
hô với vợ ông bằng D́ hay bằng Cô. Nhưng c̣n một điều khá quan trọng
mà ông không để ư đến, là tuổi của ông đă lớn hơn vợ ḿnh tới 20 mùa
xuân, mà ở tuổi 45 vẫn là thời điểm kéo dài của mùa xuân đầy hoa nở
rực rỡ, tràn đầy sức sống, và như người ta thường nói: Hoa có tươi
tốt là nhờ siêng năng tưới nước, quả có ngon ngọt là nhờ phân bón
tốt.
Sau hơn 2 năm chung sống tương đối hạnh
phúc và vợ ông đă nhận được thẻ thường trú chứng nhận vợ ông là một
di dân hợp pháp tại Hoa Kỳ (US Immigrant). Thế rồi đùng một hôm, ông
cảm thấy khó thở, muốn ngồi dậy ra khỏi giường nhưng không làm sao
có thể ngồi dậy được, ông bèn bảo vợ ông gọi 911 đến đưa ông vào nhà
thương. Sau khi ông được xe cứu thương đưa vào pḥng cấp cứu tại nhà
thương, vị bác sĩ điều trị khám nghiệm ông, cho ông biết là ông đă
uống thuốc cao máu quá liều (over dose), làm cho máu bị hạ xuống quá
thấp, dưới mức độ thấp nhất và làm cho nhịp tim đập quá chậm, dưới
nhịp đập chậm thấp nhất, có thể gây nguy hiểm cho tính mạng nếu
không kịp chữa trị. Vừa nghe xong lời bác sĩ giải thích, ông đă hiểu
ngầm ngay lư do tại sao lại xẩy ra nông nỗi này. Như đoạn trên đă
nói, ông bị kém trí nhớ, hay quên nên sau khi lấy vợ về, ông giao
cho vợ ông 2 thứ thuốc cao máu và thuốc tiểu đường, để vợ ông nhớ
đưa thuốc cho ông uống mỗi ngày, hễ bất cứ lúc nào vợ đưa thuốc cho
ông là ông uống, không cần để ư đến đă uống thuốc rồi hay chưa uống,
v́ ông hoàn toàn tin cậy vào vợ ông. Nhưng bây giờ sự việc này xẩy
ra như thế này, ông đâm ra nghi ngờ, hay vợ ông không c̣n thương yêu
ông nữa nên đă đưa thuốc cho ông uống quá liều, để tiễn đưa ông đi
sang bên kia thế giới chăng? Tuy nhiên ông vẫn c̣n một tia hy vọng,
có thể đây chỉ là một tai nạn xẩy ra bất ngờ, ngoài ư muốn của vợ
ông chăng? Muốn biết sự thật có phải như thế hay không, ông cần phải
giữ thái độ im lặng để chờ đợi thời gian trả lời.
Khoảng chưa đầy 1 tháng sau ngày sự việc
xẩy ra vừa kể trên, vợ ông âm thầm bỏ nhà ra đi, để lại một lá thư
nêu lên một lư do rất đơn giản, là chúng ta không thể ḥa hợp để
tiếp tục chung sống với nhau như vợ chồng được nữa, t́nh nghĩa đôi
ta có thế thôi, em xin từ giă anh, hẹn gặp lại anh kiếp sau. Hai
tuần lễ sau, ông nhận được thỉnh nguyện thư do luật sư của vợ ông
gửi tới, liệt kê những điều kiện xin ly dị ông và nếu ông đồng ư với
những điều kiện này, th́ xin ông kư tên vào, để tránh cho cuộc tranh
tụng trước Ṭa Án trong tương lai. Nhưng ông không thể chấp nhận tất
cả những điều kiện đ̣i hỏi của luật sư đưa ra, nên nội vụ đă được
xét xử trước phiên ṭa và ṭa phán quyết tất cả tài sản hay bất động
sản hiện ông đang có, kể cả mọi khoản tiền gửi trong ngân hàng của
ông, đều phải được chia đôi: Một nửa cho vợ ông và một nửa cho ông.
Căn nhà ông đang ở trị giá $200.000 và chiếc xe hơi Lexus ông đang
lái trị giá $65.000, cả hai không c̣n thiếu nợ ngân hàng, cũng được
chia đôi, v́ ông đă không làm thủ tục giấy tờ liệt kê những tài sản
nào của ông đă có trước khi cưới vợ (Prenuptial), mà ông muốn giữ
làm của riêng của ông, để sau này ông muốn cho ai th́ cho. Ông nói
với chúng tôi rằng: Thôi th́ của đi thay người như người ta vẫn
thường nói; hơn thế nữa ông vẫn c̣n cơm ăn chốn ở là phúc đức của
Ông Bà Cha Mẹ để lại cho ông, bằng không giờ phút này, ông đă mặc sơ
mi gỗ, ra nằm ngoài nghĩa địa rồi hoặc nếu c̣n sống sót, th́ trên
người có thể chỉ c̣n chiếc áo may ô và chiếc quần xà lỏn, ôm khăn
gói quả mướp đi ra ngoài đường ở, để trở thành kẻ vô gia cư
(Homeless). Mới chưa đầy 8 tháng sau khi bản án ly dị được ban hành,
người vợ cũ của ông đă kết hôn với một người đàn ông, trông trẻ hơn
nàng rất nhiều. Đây là lư do để ông tin rằng nàng cho ông uống thuốc
quá liều, là một âm mưu ám hại cho ông chết sớm, để được thừa hưởng
tất cả tài sản của ông, cộng thêm số tiền bồi thường bảo hiểm sinh
mạng của ông là $100.000 nữa, để bước sang thuyền khác. Tuy nhiên,
ông vẫn c̣n may mắn một điều là đang hưởng tiền già, nên ông không
phải trợ cấp tiền cho vợ (Alamony) hàng tháng.
Câu chuyện thứ hai có liên quan đến Luật Di Trú Hoa
Kỳ.
Anh Jack (đổi tên Mỹ khi nhập tịch) cũng về Việt-Nam
lấy cô vợ trẻ đẹp, kém anh 10 tuổi. Từ ngày bảo trợ cho vợ sang đây
đă được gần 1 năm, anh giữ vợ ở nhà, không cho đi làm việc và ngoại
trừ họ hàng và bạn bè thân thiết của anh ra, vợ anh không được quyền
giao thiệp với bất cứ ai, sợ vợ ḿnh bị người khác dụ dỗ mất v́ nhan
sắc và tính t́nh vui vẻ của nàng. Anh là một kỹ sư làm việc lâu năm
cho một hăng chuyên môn chế tạo máy vi tính, nên lợi tức hàng năm
của anh rất cao, đủ khả năng tài chánh để cung cấp tất cả những ǵ
mà vợ anh muốn.
Nhưng đùng một hôm, vào lúc ban ngày anh
c̣n đang làm việc trong sở, vợ anh dùng điện thoại ở nhà gọi số 911
yêu cầu được cấp cứu, chỉ vài phút sau cảnh sát và xe cứu thương đến
nhà anh. Qua thông dịch viên, vợ anh kể cho cảnh sát biết là nàng bị
người em trai của chồng hăm hiếp cách đây khoảng một giờ và bị chồng
đánh đập nhiều lần, nhốt nàng ở nhà gần một năm nay, không cho đi
làm, nàng c̣n chỉ cho cảnh sát thấy một vài vết bầm tím ở trên hai
cánh tay của nàng, nàng yêu cầu cảnh sát đem nàng ra khỏi căn nhà
này. Vừa nghe nàng kể xong, không cần biết đâu là sự thật, trong lúc
cậu em chồng c̣n đang ngủ say trên giường ở trong pḥng riêng của
cậu, v́ cậu phải đi làm việc cả đêm, mới về nhà ngủ sáng nay, cảnh
sát liền mở cửa vào pḥng cậu, ra lệnh cho cậu ngồi dậy và c̣ng luôn
hai tay cậu lại, dẫn cậu lên xe cảnh sát để đưa cậu về trại tạm
giam. Đồng thời cảnh sát cũng báo nàng thu dọn quần áo và đồ dùng cá
nhân mang theo, để họ sẽ đưa nàng đến một nơi trú ẩn an toàn trước
khi người chồng từ sở làm việc trở về nhà.
V́ không có đủ tang chứng là người em
trai hiếp dâm chị dâu, nên sau 3 ngày bị tạm giam, người em trai đă
được trả tự do trở về nhà. C̣n người chồng cũng bị truy tố ra ṭa về
tội bạo hành vợ, nhưng may mắn nhờ có luật sư biện hộ, nên chỉ bị
lănh bản án 3 năm tù treo, v́ người vợ có giấy chứng thương của bác
sĩ chứng nhận những vất bầm tím trên hai cánh tay là bị đánh đập.
Người chồng cho chúng tôi biết là trong phiên ṭa xử, Công Tố Viện
không đưa ra được một bằng chứng nào khác hay nhân chứng nào khác là
có thấy anh đánh vợ, mà chỉ căn cứ vào lời khai của vợ anh và giấy
chứng thương của bác sĩ. Lẽ dĩ nhiên chỉ ít lâu sau đó, người vợ của
anh đă nhờ luật sư đệ đơn ở ṭa xin ly dị chồng về tội bạo hành thể
xác đối với người vợ và mặc dầu người vợ mới lập hôn thú với người
chồng có quốc tịch Hoa Kỳ chưa đủ 2 năm sống tại Hoa Kỳ, mà đă dám
ly dị chồng, nhưng vẫn được quyền ở lại Hoa Kỳ theo diện di dân,
không bị trục xuất trả về nguyên quán. V́ theo Luật Di Trú, một
trong hai người phấu ngẫu, không bị giới hạn thời gian phải ở Hoa Kỳ
là bao lâu, nếu thực sự người nào là nạn nhân của hành động bạo hành
của người kia trong gia đ́nh, th́ được quyền hưởng chế độ nhân đạo
để được phép ở lại Hoa Kỳ là thường trú nhân.
Như chúng tôi đă minh xác ngay ở phần
đầu của bài viết này, là chúng tôi không hề có ư định bênh vực, phê
phán, hay chê trách bất cứ một nhân vật nào trong hai câu chuyện vừa
kể trên, mà chúng tôi chỉ kể lại những dữ kiện đă xẩy ra, có liên
quan đến vấn đề pháp lư, để cho những ai đang ở trong hoàn cảnh
tương tự như thế này, hoặc những ai sắp sửa bước vào một trong hai
trường hợp tương tự như vừa kể trên, th́ cần lưu ư đến 2 yếu tố
thiết yếu về pháp lư của 2 câu chuyện kể trên như sau:
-
Yếu Tố Pháp Lư Thứ Nhất: Trong câu chuyện thứ nhất nói về ông
Ron, chúng ta nhận thấy, chỉ v́ ông không làm chứng minh thư
theo thủ tục pháp lư (Prenuptial), để liệt kê những tài sản nào
của ông có trước khi kết hôn, mà ông muốn giữ lại làm của riêng
cho ông sau này, nên khi vợ ông xin ly dị ông, vợ ông có quyền
đ̣i hỏi trước pháp luật tất cả những ǵ của ông có trước kia,
đều là tài sản của chung hai người và phải được chia đôi cho mỗi
bên từng phần bằng nhau. Trong trường hợp này, nếu vợ ông có
những đứa con riêng dưới tuổi vị thành niên, th́ những tài sản
này, thay v́ được chia đôi, lại phải được chia ra làm nhiều phần
đều nhau, để mỗi đứa con riêng của người vợ hay chồng, cũng được
hưởng mỗi đứa một phần đều nhau.
-
Yếu Tố Pháp Lư Thứ Hai: Kết hôn với người vợ ở nước ngoài, cần
phải lưu ư đến Luật Di Trú Hoa Kỳ (US Immigration Law) và Luật
Gia Đ́nh (US Family Law) trong đó có phần phạm tội bạo hành
(Domestic Violence), v́ trong một phút nóng giận, không kiểm
soát được hành động do phản ứng thiếu sáng suốt của ḿnh, có thể
dẫn đưa ḿnh đến chỗ bị tù tội hoặc có thể là nạn nhân của những
vụ án bị coi là t́nh ngay nhưng lư gian. Như trong câu chuyện
thứ hai, theo lời khai của anh Jack trước Ṭa, là anh không hề
đánh vợ, và cũng chẳng có ai làm nhân chứng trước ṭa, là thấy
tận mắt anh đánh vợ; giấy chứng thương của bác sĩ cũng chỉ chứng
nhận những vết bầm tím ở 2 cánh tay người vợ là bị đánh đập, chứ
không xác nhận là ai đánh và đánh bằng khí cụ ǵ. Theo luật di
trú, nếu anh Jack không bị buộc tội bạo hành người vợ trước ṭa
án, th́ chắc chắn người vợ của anh sau khi ly dị chồng, nàng sẽ
bị trục xuất trả về nguyên quán, v́ hai người lấy nhau chưa đầy
1 năm. Lẽ ra, thông thường theo luật di trú, nếu người phấu
ngẫu, vợ hay chồng, muốn được phép ở lại Hoa Kỳ là thường trú
nhân hợp pháp, th́ phải chờ đợi ít nhất sau 2 năm sống chung với
nhau, mới có thể xin ly dị. Nhưng trường hợp người phối ngẫu bị
bạo hành về thể xác như một kẻ nô lệ t́nh dục, th́ xin ly dị lúc
nào cũng được, miễn sao phải có bằng chứng cụ thể là ḿnh bị bạo
hành. Vậy những ai đang hoặc sắp sửa kết hôn với người nước
ngoài th́ nên thận trọng và lưu ư về yếu tố pháp lư này.
Tóm lại, thật đúng như hai câu người ta
vẫn thường nói: Pḥng Bệnh Hơn Chữa Bệnh, v́ một khi đă bị bệnh rồi,
rất khó chữa và Vô Phúc Cho Ai Phải Đoái Tụng Đ́nh, v́ một khi đă bị
truy tố ra trước vành móng ngựa, dù thắng hay thua cũng đều là nạn
nhân của chiếc búa công lư đập vào đầu ḿnh, nhiều khi tiền mất tật
mang, kêu trời không thấu.
Phó Tế Nguyễn Mạnh San
Tuyên Uư Trại Tù